Hợp đồng giả cách chuyển nhượng quyền sử dụng đất và hậu quả pháp lý

Hình ảnh minh họa

Nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Vào khoảng năm 2020 bà Nguyễn Thị C (mẹ ruột của bà Nguyễn Thị O) đã cho bà O tiền để mua một mảnh đất làm nhà ở tại xã C, tỉnh Đắk Lắk. Do không am hiểu việc mua bán, chuyển nhượng đất nên bà O đã nhờ ông Nguyễn Văn H (ông H nhận bà C làm mẹ nuôi) đi tìm mua đất. Sau khi tìm được đất, ông H đã nói với bà O thủ tục hành chính đất đai rất phức tạp, nếu muốn làm thủ tục nhanh chóng, thuận lợi thì phải cho ông H đứng tên chung trên Hợp đồng và giấy chứng nhận QSD đất, sau khi hoàn tất thủ tục ông H sẽ sang tên lại cho bà O.

Do tin tưởng, nên bà O đã đồng ý để ông H đứng tên chung trong “Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất” cùng với bà O để nhận chuyển nhượng thửa đất 70, tờ bản đồ số 2 theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số BT 441383, cấp ngày 06/10/2015 cho vợ chồng ông Y, bà K. Ngày 04/01/2021 cho ông H và bà O đã được Chi nhánh khu vực M’Drắk đăng ký biến động chuyển nhượng sang tên theo quy định của pháp luật.

Sau khi sang tên cho ông H và bà O, từ năm 2021 đến năm 2024, bà O đã nhiều lần yêu cầu ông H sang tên nhưng ông H vẫn kiếm nhiều lý do, hứa hẹn để trì hoãn. Ông H đã viết cho bà O một giấy cam kết là việc đứng tên trên Hợp đồng và GCN QSD đất là để làm thủ tục nhanh chóng, ông H không có quyền lợi, đóng góp gì đối với thửa đất 70, tờ bản đồ số 2.

Khoảng cuối năm 2024, ông H đã bị Công an tỉnh Đắk Lắk bắt và khởi tố về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”; “Sử dụng tài liệu giả của cơ quan tổ chức”. Sau khi biết được sự việc, bà O đã làm đơn trình báo đến cơ quan cảnh sát điều tra công an tỉnh Đắk Lắk về hành vi đứng tên trê Hợp đồng chuyển nhượng và GCN QSD đất. Tại mục 3 của công văn số 1308/TPCQCSĐT-Đ3  ngày 05/5/2025 Công an tỉnh Đắk Lắk V/v thông báo kết thúc điều tra vụ án hình sự trả lời cho bà H như sau: “… hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất từ vợ chồng ông Y Lai Byă và bà Nguyễn Thị Thu Kiều sang cho Nguyễn Văn Hợp và Nguyễn Thị Oanh có dấu hiệu vô hiệu do giả tạo.”

Sau khi khởi kiện tại Tòa án, qua tìm hiểu bà O biết ông H đã cầm cố GCN QSD đất số BT 441383 để vay tiền từ ông Lê Hồng S, hiện nay ông S đang giữ bản gốc GCN QSD đất.

Do không thực hiện theo đúng thỏa thuận, cam kết ban đầu, nên bà O đã khởi kiện ông H đề nghị Tòa án xem xét giải quyết: Tuyên vô hiệu một phần “Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất” đối với ông H do giả tạo; Tuyên hủy một phần nội dung biến động chuyển nhượng đối với ông Nguyễn Văn H trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số BT 441383. Buộc ông Lê Hồng S phải trả lại cho bà Nguyễn Thị O bản gốc giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số BT 441383.

Quá trình tố tụng, bị đơn ông Nguyễn Văn H cũng thừa nhận toàn bộ hành vi cùng đứng tên trong Hợp đồng chuyển nhượng và GCN QSD đất của bà O để giúp bà O làm thủ tục sang nhượng đất đai được nhanh chóng và thuận lợi hơn vì ông H có quen biết nhiều người, có nhiều mối quan hệ với các cơ quan chức năng, ông H cũng thừa nhận có viết cho bà O  giấy cam kế sẽ sang nhượng lại cho bà O nhưng do bị bắt và khởi tố nên ông H chưa sang tên cho bà O được.

Những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong vụ án là Chi nhánh khu vực M’Drắk và UBND xã C, bà C không có ý kiến, yêu cầu gì, đề nghị Tòa án  giải quyết theo quy định của pháp luật.

Kết thúc phiên tòa, HĐXX đã xem xét, đánh giá toàn diện tài liệu chứng cứ có trong hồ sơ vụ án cũng như lời khai của các đương sự để đưa ra căn cứ chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn.

Thông qua phiên tòa, tác giả mong rằng nhiều người sẽ rút ra được bài học sâu sắc trong việc nhận chuyển nhượng đất đai, không nên đặt quá nhiều niềm tin vào người khác để cho cùng đứng tên khi nhận chuyển nhượng đất đai, làm được như vậy sẽ tránh được những rủi ro, vướng mắc, tranh chấp kéo dài không đáng có.

                                                                              TAND khu vực 7 – Đắk Lắk

                                                                             Thu Hà – Công Đức